рдоंрдЧрд▓рд╡ाрд░, 18 рдл़рд░рд╡рд░ी 2020

рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рдПрдХ рдкंрдХ्рддि рдоें: 17 рдлрд░рд╡рд░ी 2020


рдкाрдардХों рдХी рд╕ुрд╡िрдзा рд╣ेрддु рд╕ाрдк्рддाрд╣िрдХ рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рдЬाрдирдХाрд░ी рдХो рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рд░ूрдк рдоें рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рд╕ाрдк्рддाрд╣िрдХ рдПрдХ рдкंрдХ्рддि рд╢ीрд░्рд╖рдХ рд╕े рдирдП рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░ рд░рд╣ा рд╣ै.

• рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢ рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдорд╣िрд▓ाрдУं рдФрд░ рдмрдЪ्рдЪों рдХे рдЦिрд▓ाрдл рдЕрдкрд░ाрдзों рд╕े рдиिрдкрдЯрдиे рд╣ेрддु рдЬिрд╕ рдкुрд▓िрд╕ рд╕्рдЯेрд╢рди рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी- рджिрд╢ा рдкुрд▓िрд╕ рд╕्рдЯेрд╢рди

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╡ैрдоाрдиिрдХी рдПрд╡ं рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рдиे рдШोрд╖рдгा рдХी рд╣ै рдХि рдЙрд╕рдиे рдирдП рд╕ंрднाрд╡िрдд рдоिрд╢рдиों рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा рд╕ंрдмंрдзी рдЕрдз्рдпрдпрди рд╣ेрддु рдЬिрддрдиे рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдоों рдХा рдЪрдпрди рдХिрдпा рд╣ै- рдЪाрд░

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЧ्рд░ीрдирдкीрд╕ рд╕ाрдЙрде рдИрд╕्рдЯ рдПрд╢िрдпा рдиाрдордХ рд╕ंрд╕्рдеा рдХी рд░िрдкोрд░्рдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдоें рдЬीрд╡ाрд╢्рдо рдИंрдзрди рдХे рдЙрдкрдпोрдЧ рдХे рдХाрд░рдг рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ा рд╡ाрдпु рдк्рд░рджूрд╖рдг рд▓рдЧрднрдЧ 490 рдоिрд▓िрдпрди рдХाрд░्рдп рджिрд╡рд╕ों рдХे рдиुрдХрд╕ाрди рдХा рдХाрд░рдг рд╣ै- рднाрд░рдд

• рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेंрдж्рд░ рдоोрджी рдиे 16 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХो рдЪंрджौрд▓ी рдоें рд╡ीрдбिрдпो рдХांрдл्рд░ेрд╕ рдХे рдЬрд░िрдП рдЬिрд╕ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕ рдХो рд╣рд░ी рдЭंрдбी рджिрдЦाрдХрд░ рд░рд╡ाрдиा рдХिрдпा- рдХाрд╢ी-рдорд╣ाрдХाрд▓ рдПрдХ्рд╕рдк्рд░ेрд╕

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдЬिрд╕рдиे рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдоें рд╕्рд╡рд░्рдг рдкрджрдХ рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓े рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЦिрд▓ाрдб़िрдпों рдХो рдЫрд╣-рдЫрд╣ рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рджेрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी- рд╣рд░िрдпाрдгा

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рднाрд░рдд рдХी рдкрд╣рд▓ी рдЗंрдЯрд░рд╕िрдЯी рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░िрдХ рдмрд╕ рд╕ेрд╡ा рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдпी рд╣ै- рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░

• рд╡рд╣ рджेрд╢ рдЬो рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ों рдХी рдк्рд░рд╡ाрд╕ी рдк्рд░рдЬाрддिрдпों рдХे рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рдкрд░ 13рд╡ें COP (Conference of Parties) рдХी рдоेреЫрдмाрдиी рдХрд░ेрдЧा- рднाрд░рдд

рдбेрд▓ी рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рдбाрдЗрдЬेрд╕्рдЯ: 17 рдлрд░рд╡рд░ी 2020


рдк्рд░рддिрджिрди рдХे рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рд╕े рд╕рдо्рдмंрдзिрдд рдЬाрдирдХाрд░ी рдХो рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै. рдЗрд╕рдоें рдЖрдЬ рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕рд░рдХाрд░ рдФрд░ рдкрд╣рд▓ी рдЗंрдЯрд░рд╕िрдЯी рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░िрдХ рдмрд╕ рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдЬाрдирдХाрд░ी рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै.

рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдоें рд╕्рд╡рд░्рдг рдкрджрдХ рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓े рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдЦिрд▓ाрдб़िрдпों рдХो рдЫрд╣-рдЫрд╣ рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рджेрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा: рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕рд░рдХाрд░

рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕рд░рдХाрд░ рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдЦेрд▓ों рдоें рд╕्‍рд╡рд░्рдг рдкрджрдХ рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓े рд░ाрдЬ्‍рдп рдХे рдЦिрд▓ाрдбिрдпों рдХो рдЫрд╣-рдЫрд╣ рдХрд░ोрдб़ рд░ूрдкрдпे рджेрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी. рд╣рд░िрдпाрдгा рдХे рдоुрдЦ्‍рдпрдоंрдд्рд░ी рдиे рдмрддाрдпा рдХि рдПрд╢िрдпाрдИ рдЦेрд▓ों рдоें рд╕्‍рд╡рд░्рдг рдкрджрдХ рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓ों рдХो рддीрди рдХрд░ोрдб़ рд░ूрдкрдпे рдФрд░ рд░ाрд╖्‍рдЯ्рд░рдоंрдбрд▓ рдЦेрд▓ों рдоें рдпрд╣ी рдкрджрдХ рдЬीрддрдиे рд╡ाрд▓े рдЦिрд▓ाрдбि़рдпों рдХो рдбेрдв़ рдХрд░ोрдб़ рд░ूрдкрдП рджिрдП рдЬाрдПंрдЧे.

рд╣рд░िрдпाрдгा рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рдмрддाрдпा рдХि рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдЦेрд▓ों рдоें рднाрдЧ рд▓ेрдиे рд╡ाрд▓े рдк्рд░рдд्‍рдпेрдХ рдЦिрд▓ाрдб़ी рдХो 15 рд▓ाрдЦ рд░ूрдкрдП рджिрдП рдЬाрдПंрдЧे рддाрдХि рд╡े рд░ाрдЬ्‍рдп рдФрд░ рджेрд╢ рдХा рдЧौрд░рд╡ рдмрдв़ाрдПं. рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдЦेрд▓ рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЪाрд░ рд╡рд░्рд╖ рдХे рдЕंрддрд░ाрд▓ рд╕े рдЖрдпोрдЬिрдд рдХिрдпे рдЬाрддे рд╣ैं. рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рдЦेрд▓ों рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдЕрди्рддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдУрд▓рдо्рдкिрдХ рд╕рдоिрддि рдХрд░рддी рд╣ै.
рд╕ीрдбीрдПрд╕ рдЬрдирд░рд▓ рдмिрдкिрди рд░ाрд╡рдд рдиे рдкेрдиिрди्‍рд╕ुрд▓ा рдХрдоाрди рдмрдиाрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी

рдк्рд░рдоुрдЦ рд░рдХ्рд╖ा рдЕрдз्‍рдпрдХ्рд╖ рдЬрдирд░рд▓ рдмिрдкिрди рд░ाрд╡рдд рдиे 17 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХो рдХрд╣ा рд╣ै рдХि рдиौрд╕ेрдиा рдХी рдкूрд░्рд╡ी рдФрд░ рдкрд╢्рдЪिрдоी рдХрдоाрди рдХो рд▓ेрдХрд░ рдкेрдиिрди्‍рд╕ुрд▓ा рдХрдоाрди рдмрдиाрдиे рдХी рдпोрдЬрдиा рд╣ै. рдЗрд╕ рд╕ंрдпुрдХ्рдд рдХрдоांрдб рдХे рд╕ाрде рд╣ी рдЬрдо्рдоू-рдХрд╢्рдоीрд░ рд╣ेрддु рдеिрдПрдЯрд░ рдХрдоांрдб рдХा рдЧрдарди рднी рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा.

рдЬрдирд░рд▓ рдмिрдкिрди рд░ाрд╡рдд рдиे рдХрд╣ा рдХि рдиेрд╡ी рдХे рддрд╣рдд рд╕ंрдЪाрд▓िрдд рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рдкेрдиिрди्рд╕ुрд▓ा рдХрдоांрдб рдЬрд▓्рдж рд╣ी рдХाрдо рдХрд░рдиा рд╢ुрд░ू рдХрд░ рджेрдЧी, рдХ्рдпोंрдХि рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рд╕्рдЯрдбी рдХे рдиिрд░्рджेрд╢ рджे рджिрдП рдЧрдП рд╣ैं рдФрд░ 31 рдоाрд░्рдЪ 2020 рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ो рдЬाрдПрдЧी.

рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рдоें рджेрд╢ рдХी рдкрд╣рд▓ी рдЗंрдЯрд░рд╕िрдЯी рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░िрдХ рдмрд╕ рд╢ुрд░ू

рдоुंрдмрдИ рдФрд░ рдкुрдгे рдХे рдмीрдЪ 14 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХो рдкрд╣рд▓ी рдЗंрдЯрд░рд╕िрдЯी рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░िрдХ рдмрд╕ рд╕ेрд╡ा рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдпी. рдХेंрдж्рд░ीрдп рдкрд░िрд╡рд╣рди рдоंрдд्рд░ी рдиिрддिрди рдЧрдбрдХрд░ी рдиे рдЗрд╕ рдЗрд▓ेрдХ्рдЯ्рд░िрдХ рдмрд╕ рд╕ेрд╡ा рдХा рдЙрдж्рдШाрдЯрди рдХिрдпा. рдЗрд╕ рдмрд╕ рдоें 43 рд▓ोрдЧों рдХे рдмैрдардиे рдХा рд╕्рдеाрди рд╣ै.
рд╣рдЬ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХो 100 рдк्рд░рддिрд╢рдд рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдмрдиाрдиे рд╡ाрд▓ा рдкрд╣рд▓ा рджेрд╢ рдмрдиा рднाрд░рдд: рдХेंрдж्рд░ीрдп рдоंрдд्рд░ी рдоुрдЦ्рддाрд░ рдЕрдм्рдмाрд╕ рдирдХрд╡ी
рдХेंрдж्рд░ीрдп рдЕрд▓्рдкрд╕ंрдЦ्рдпрдХ рдоाрдорд▓ों рдХे рдоंрдд्рд░ी рдоुрдЦ्рддाрд░ рдЕрдм्рдмाрд╕ рдирдХрд╡ी рдиे 17 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХो рдХрд╣ा рдХि рд╣рдЬ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХो рд╢рдд-рдк्рд░рддिрд╢рдд рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдХрд░рдиे рд╕े рд╣рдЬ рдпाрдд्рд░ा рд╕ुрдЧрдо рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै. рдЙрди्‍рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рдкूрд░ी рджुрдиिрдпा рдоें рдкрд╣рд▓ा рджेрд╢ рдмрди рдЧрдпा рд╣ै рдЬिрд╕рдиे рдкूрд░ी рд╣рдЬ- 2020 рдХी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХो 100 рдк्рд░рддिрд╢рдд рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдмрдиा рджिрдпा рд╣ै.
рдХेंрдж्рд░ीрдп рдЕрд▓्рдкрд╕ंрдЦ्рдпрдХ рдХाрд░्рдп рдоंрдд्рд░ी рдХे рдоुрддाрдмिрдХ, рдСрдирд▓ाрдЗрди рдЖрд╡ेрджрди, рдИ рд╡ीрдЬा, рд╣рдЬ рдоोрдмाрдЗрд▓ рдПрдк, рдИ рдорд╕ीрд╣ा рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ुрд╡िрдзा, рдордХ्рдХा рдорджीрдиा рдоें рдард╣рд░рдиे рддрдеा рдпाрддाрдпाрдд рд╕े рдЬुрдб़ी рд╕рднी рдЬाрдирдХाрд░ी рджेрдиे рд╡ाрд▓े ‘рдИ рд▓рдЧेрдЬ рдк्рд░ी рдЯैрдЧिंрдЧ’ рд╕े рд╣рдЬ рдпाрдд्рд░ा рдкрд░ рдЬाрдиे рд╡ाрд▓े рднाрд░рддीрдпों рдХो рдЬोрдб़ा рдЧрдпा рд╣ै.


рдУрдбिрд╢ा рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдХрд░्рдордЪाрд░िрдпों рдХे рдорд╣ंрдЧाрдИ рднрдд्рддे рдоें рдкांрдЪ рдк्рд░рддिрд╢рдд рдХी рдмреЭोрддрд░ी рдХी рд╣ै. рдЗрд╕ рдлैрд╕рд▓े рд╕े рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдХे рд▓ाрдЦों рдХрд░्рдордЪाрд░िрдпों рдФрд░ рдкेंрд╢рдирдзाрд░рдХों рдХो рд▓ाрдн рд╣ोрдЧा. рдмрдв़ा рд╣ुрдЖ рдорд╣ंрдЧाрдИ рднрдд्рддा 01 рдЬрдирд╡рд░ी 2020 рд╕े рдк्рд░рднाрд╡ी рд╣ोрдЧा.

рдЗрд╕ рд╡ृрдж्рдзि рдХे рд╕ाрде рд╣рд░िрдпाрдгा рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдХे рдХрд░्рдордЪाрд░िрдпों рдХा рдХुрд▓ рдбीрдП рдмреЭрдХрд░ 14 рдк्рд░рддिрд╢рдд рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै. рдЗрд╕рдХे рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдиे 7рд╡ें рд╡ेрддрди рдЖрдпोрдЧ рдХे рддрд╣рдд 10 рдк्рд░рддिрд╢рдд рдПрд░िрдпрд░ рдХो рднी рдоंрдЬूрд░ी рджी рд╣ै. рдХрд░्рдордЪाрд░िрдпों рдХो рдпрд╣ рдПрд░िрдпрд░ рд╕ाрд▓ 2017 рдоें рдУрдбिрд╢ा рд░िрд╡ाрдЗрдЬ्рдб рд╕्рдХेрд▓्рд╕ рдСрдл рдкे рд░ुрд▓्рд╕ (ORSP) рдХे рддрд╣рдд рджिрдпा рдЬाрдПрдЧा.

16 рдл़рд░рд╡рд░ी рдХी рдорд╣рдд्рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдШрдЯрдиाрдПँЁЯСЙ


1723 - рдл्рд░ांрд╕ рдХे рд▓ुрдИ XV рдХो рд▓ोрдЧो рд╕े рднрд░ी рдмрд╣ुрдордд рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ुрдЖ।
1751 - рдЧ्рд░े рдХी "рдПрд▓рдЬी рд▓िрд╡िंрдЧ рдЗрди рдХंрдЯ्рд░ी рдЪрд░्рдЪ рдпाрд░्рдб" рдХा рдкрд╣рд▓ा рдк्рд░рдХाрд╢рди рдХिрдпा рдЧрдпा।
1760 - рджрдХ्рд╖िрдг рдХैрд░ोрд▓िрдиा рдХे рдХिрд▓े рдк्рд░िंрд╕ рдЬॉрд░्рдЬ рдоें рдЕрдоेрд░िрдХी рдоूрд▓ рдХे рдмंрдзрдХों рдХी рдоौрдд рд╣ुрдИ।
1769 – рдХрд▓рдХрдд्рддा (рдЕрдм рдХोрд▓рдХाрддा) рдХे рдЕрдХрд░ा рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рд╕ुрдиिрдпोрдЬिрдд рдШुрдб़рджौрдб़ рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХिрдпा рдЧрдпा।
1796 - рдбрдЪ рдж्рд╡ाрд░ा рдЧ्рд░ेрдЯ рдм्рд░िрдЯेрди рдХो рд╕ीрд▓ोрди рдХा рдиिрдпंрдд्рд░рдг рдк्рд░рджाрди рдХिрдпा рдЧрдпा।
1846 - рд╕ोрдмрд░ाрдпрди рдХी рд▓рдб़ाрдИ рд╕े рднाрд░рдд рдоें рд╕िрдЦ рдпुрдж्рдз рдХा рдЕंрдд рд╣ुрдЖ।
1914 - рд▓ॉрд╕ рдПंрдЬिрд▓िрд╕ рдФрд░ рд╕ैрди рдл्рд░ांрд╕िрд╕्рдХो рдХे рдмीрдЪ рдкрд╣рд▓े рд╡िрдоाрди рдиे рдЙрдб़ाрди рднрд░ी।
1918 – рдк्рд░рдердо рд╡िрд╢्рд╡ рдпुрдж्рдз рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ोрдиे рдФрд░ 1917 рдоें рдХ्рд░ाрди्рддि рдХा рд╕ाрдордиा рдХрд░рдиे рдХे рдХाрд░рдг рд░ुрд╕ рдХे рдХрдордЬ़ोрд░ рд╣ो рдЬाрдиे рдХे рдмाрдж рд▓िрдерд╡ाрдиिрдпा/ рд▓ुрдеिрдпाрдиा рдиे рдЕрдкрдиी рд╕्рд╡ाрдзीрдирддा рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी।
1959 – рдХ्рдпूрдмा рдоें рдХ्рд░ांрддिрдХाрд░ी рдиेрддा рдлिрджेрд▓ рдХाрд╕्рдд्рд░ो рдХ्рдпूрдмा рдХे рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рд╕рдмрд╕े рдХрдо рдЙрдо्рд░ 32 рд╕ाрд▓ рдоें рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдмрдиे।
1982 - рдХाेрд▓рдХाрддा (рддрдд्рдХाрд▓ीрди рдХрд▓рдХрдд्рддा) рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЬрд╡ाрд╣рд░рд▓ाрд▓ рдиेрд╣рд░ू рдЗंрдЯрд░рдиेрд╢рдирд▓ рдЧोрд▓्рдб рдХрдк рдлुрдЯрдмॉрд▓ рдЯूрд░्рдиाрдоेंрдЯ рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдХिрдпा рдЧрдпा।
1986 - рдоेрд░िрдУ рд╕ोрд░ेрд╕ рдкुрд░्рддрдЧ़ाрд▓ рдХे рдк्рд░рдердо рдЕрд╕ैрдиिрдХ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдиिрд░्рд╡ाрдЪिрдд।
1987 - рдкрдирдбुрдм्рдмी рд╕े рдкрдирдбुрдм्рдмी рдкрд░ рдоाрд░ рдХрд░рдиे рдХी рдХ्рд╖рдорддा рд╡ाрд▓े рдоिрд╕ाрдЗрд▓ рдХो рднाрд░рддीрдп рдиौрд╕ेрдиा рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдХिрдпा рдЧрдпा।
1990 - рд╕ैрдо рдиुрдЬोрдоा рдиाрдоीрдмिрдпा рдХे рдкрд╣рд▓े рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдиिрд░्рд╡ाрдЪिрдд।
1994 - рдЗंрдбोрдиेрд╢िрдпा рдХे рд╕ुрдоाрдд्рд░ा рдоें 6.5 рддीрд╡्рд░рддा рдХे рднूрдХंрдк рдХे рднीрд╖рдг рдЭрдЯрдХों рд╕े 200 рд▓ोрдЧों рдХी рдоौрдд।
2001 - рдЕрдоेрд░िрдХी рд╡ рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╡िрдоाрдиों рдХा рдЗрд░ाрдХ рдкрд░ рд╣рдорд▓ा।
2003 - рд╡िрд╢्рд╡ рдХी рдкрд╣рд▓ी рдХ्рд▓ोрди рднेंрдб़ рдбोрд▓ी рдХो рджрдпा рдоृрдд्рдпु рджी рдЧрдИ।
2004 - рдЗрд╕्рд▓ाрдоाрдмाрдж рдоें рднाрд░рдд рдФрд░ рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдЕрдзिрдХाрд░िрдпों рдХे рдмीрдЪ рд╡ाрд░्рддा рдк्рд░ाрд░рдо्рдн।
2005 – рдкрд░्рдпाрд╡рд░рдг рдХी рд░рдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП рдХ्рдпोрдЯो рд╕ंрдзि рджुрдиिрдпा рдХे рдХрдИ рдк्рд░рдоुрдЦ рджेрд╢ों рдХे рд░ाреЫी рд╣ोрдиे рдХे рд╕ाрдд рд╕ाрд▓ рдмाрдж рдЕрд╕्рддिрдд्рд╡ рдоें рдЖрдИ।
2008 - рдЯाрдЯा рдоोрдЯрд░्рд╕рдиे рд╕ेрдиा рдХे рд▓िрдП рд▓ाрдЗрдЯ рд╕्рдкेрд╢िрдПрд╕्рдЯि рд╣्рд╡ीрдХрд▓ рдиाрдо рд╕े рдПрдХ рд╡ाрд╣рди рдЙрддाрд░ा। 
2008 - рдмिрд╣ाрд░ рдХे рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдиिрддिрд╢ рдХुрдоाрд░ рдиे рд░ाрдЬ्рдп рдоें 'рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдХрди्рдпा рд╡िрд╡ाрд╣ рдпोрдЬрдиा' рдХा рд╢ुрднाрд░рдо्рдн рдХिрдпा।
2008 - рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдкंрдЬाрдм рдк्рд░ाрди्рдд рдоें рдоिрд░ाрдЬ рд╡िрдоाрди рджुрд░्рдШрдЯрдиाрдЧ्рд░рд╕्рдд рд╣ुрдЖ।
2009- рдХाрд░्рдпрд╡ाрд╣рдХ рд╡िрдд्рддрдоंрдд्рд░ी рдк्рд░рдгрдм рдоुрдЦрд░्рдЬी рдиे рд╡рд░्рд╖ 2009-10 рдХा рдЕंрддрд░िрдо рдмрдЬрдЯ рдкेрд╢ рдХिрдпा।
2010 - рд╣िрди्рджी рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдХрд╡ि рдХैрд▓ाрд╢ рд╡ाрдЬрдкेрдпी, рдоैрдеिрд▓ी рдХे рджिрд╡ंрдЧрдд рдХрдеाрдХाрд░ рдордирдоोрд╣рди рдЭा рддрдеा рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬ़ी рдХे рд▓ेрдЦрдХ рдмрдж्рд░ीрдиाрде рдЪрддुрд░्рд╡ेрджी рд╕рдоेрдд 23 рд▓ोрдЧों рдХो рд╡рд░्рд╖ 2009 рдХे рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдЕрдХाрджрдоी рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рд╕े рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा। рдЧुрдЬрд░ाрддी рдХे рд▓ेрдЦрдХ рд╢िрд░ीрд╖ рдЬे. рдкंрдЪाрд▓ рдиे рдпрд╣ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рд▓ेрдиे рд╕े рдордиा рдХрд░ рджिрдпा। рд░ाрдЬ्рдпрд╕рднा рд╕ंрд╕рдж рдПрд╡ं рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣िрди्рджी рдЕрдиुрд╡ाрджрдХ рд╡ाрдИ. рд▓рдХ्рд╖्рдоीрдк्рд░рд╕ाрдж рдХो рддेрд▓ुрдЧु рд╕ाрд╣िрдд्рдп рдХे рд▓िрдпे рдпрд╣ рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рджिрдпा рдЧрдпा।
рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдЧाрдпрдХ рдкंрдбिрдд рдЬрд╕рд░ाрдЬ, рд╡рд░िрд╖्рда рдл़िрд▓्рдо рдЕрднिрдиेрддा рдбॉ. рд╢्рд░ीрд░ाрдо рд▓ाрдЧू рдФрд░ рдиृрдд्рдпांрдЧрдиा рдпाрдоिрдиी рдХृрд╖्рдгрдоूрд░्рддि рддрдеा рдХрд░्рдиाрдЯрдХ рд╕ंрдЧीрдд рдХे рддीрди рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдХुрд▓ рдЫः рд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдХो рдЙрдирдХे рд╕ंрдЧीрдд рдиाрдЯрдХ рдФрд░ рдиृрдд्рдп рдоें рдпोрдЧрджाрди рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рддिрд╖्рдаिрдд рд╕ंрдЧीрдд рдиाрдЯрдХ рдЕрдХाрджрдоी рдл़ैрд▓ो (рдЕрдХाрджрдоी рд░рдд्рди) рдк्рд░рджाрди рдХрд░рдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी рдЧрдИ।
1822 - рд░ाрдЬेрди्рдж्рд░рд▓ाрд▓ рдоिрдд्рд░ा - рднाрд░рдд рд╡िрдж्рдпा рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рд╡िрд╖рдпों рдХे рдк्рд░рдЦ्рдпाрдд рд╡िрдж्рд╡ाрди।
1920 - рдЖрдИ рдПрд╕ рдЬौрд╣рд░ рдиाрдо рд╕े рд╡िрдЦ्рдпाрдд рдЗंрджрд░рдЬीрдд рд╕िंрд╣ рдЬौрд╣рд░ рд╣िрди्рджी рдл़िрд▓्рдоों рдХे рдПрдХ рдЕрднिрдиेрддा рдеे।
1937 - рдЧुрд▓ाрдо рдоोрд╣рдо्рдордж рд╢ेрдЦ़ - рдЕрди्рддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдЪिрдд्рд░рдХाрд░, рд▓ेрдЦрдХ рдПрд╡ं рдХрд▓ा рд╕рдоाрд▓ोрдЪрдХ ।
1978 - рд╡рд╕ीрдо рдЬाрдл़рд░ - рднाрд░рддीрдп рдХ्рд░िрдХेрдЯрд░।

16 рдл़рд░рд╡рд░ी рдХो рд╣ुрдП рдиिрдзрдиЁЯСЙ

1901 – рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рд╡ाрджी, рд╕рдоाрдЬ рд╕ुрдзाрд░рдХ, рд╡िрдж्рд╡ाрди рдФрд░ рди्рдпाрдпрд╡िрдж् рдорд╣ाрджेрд╡ рдЧोрд╡िрди्рдж рд░ाрдиाрдбे рдХा рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ।
1938 – рдк्рд░рдЦ्рдпाрдд рдмंрдЧाрд▓ी рд╕ाрд╣िрдд्рдпрдХाрд░ рд╢рд░рддрдЪंрдж्рд░ рдЪрдЯोрдкाрдз्рдпाрдп рдХा рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ।
1944 – рд╣िрди्рджी рд╕िрдиेрдоा рдХे рдкिрддाрдоाрд╣ рджाрджा рд╕ाрд╣рдм рдлाрд▓्рдХे ( рдиिрд░्рдоाрддा-рдиिрд░्рджेрд╢рдХ рдПрд╡ं рдкрдЯрдХрдеा рд▓ेрдЦрдХ )рдХा рдиाрд╕िрдХ рдоें 74 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЖрдпु рдоें рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ।
1956 - рдоेрдШрдиाрде рд╕ाрд╣ा - рдЧрдгिрдд рд╡ рднौрддिрдХी рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдорд╣рдд्рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХाрд░्рдп рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рднाрд░рддीрдп рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ।
1966 – рднाрд░рдд рдХे рд╢िрдХ्рд╖ाрд╡िрдж् рдПрд╡ं рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ेрдиाрдиी рд╕ाрдзु рд╡ाрд╕рд╡ाрдиी рдХा рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ।
2016 - рдмुрддрд░рд╕ рдШाрд▓ी - рд╕ंрдпुрдХ्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рд╕ंрдШ рдХे рдЫрдаे рдорд╣ाрд╕рдЪिрд╡ рдеे।

16 рдл़рд░рд╡рд░ी рдХे рдорд╣рдд्рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЕрд╡рд╕рд░ рдПрд╡ं рдЙрдд्рд╕рд╡ЁЯСЙ

ЁЯФЕ рдзुंрдбिрд░ाрдЬ рдЧोрд╡िрди्рдж рдлाрд▓рдХे рдЙрдкाрдЦ्рдп рджाрджाрд╕ाрд╣рдм рдлाрд▓рдХे рд╕्рдоृрддि рджिрд╡рд╕ ।
ЁЯФЕ рдорд╣ाрджेрд╡ рдЧोрд╡िंрдж рд░ाрдиाрдбे рд╕्рдоृрддि рджिрд╡рд╕ ।
ЁЯФЕ рджिрд▓्рд▓ी рдкुрд▓िрд╕ рд╕्рдеाрдкрдиा рджिрд╡рд╕ ।

рдХृрдкрдпा рдз्рдпाрди рджें рдЬीЁЯСЙ
  рдпрдж्рдпрдкि рдЗрд╕े рддैрдпाрд░ рдХрд░рдиे рдоें рдкूрд░ी рд╕ाрд╡рдзाрдиी рд░рдЦрдиे рдХी рдХोрд╢िрд╢ рд░рд╣ी рд╣ै। рдлिрд░ рднी рдХिрд╕ी рдШрдЯрдиा , рддिрдеि рдпा рдЕрди्рдп рдд्рд░ुрдЯि рдХे рд▓िрдП рдоेрд░ी рдХोрдИ рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ी рдирд╣ीं рд╣ै ।
ЁЯМ╗рдЖрдкрдХा рджिрди рдоंрдЧрд▓рдордп рд╣ो рдЬी ।ЁЯМ╗

рдХрд░ेंрдЯ рдЕрдлेрдпрд░्рд╕ рд╕ाрдк्рддाрд╣िрдХ рдПрдХ рдкंрдХ्рддि: 10 рдлрд░рд╡рд░ी рд╕े 15 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рддрдХ



• рдЪीрди рдиे рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХी рдПрдХ рдПंрдЯीрд╡ाрдпрд░рд▓ рдк्рд░ाрдпोрдЧिрдХ рджрд╡ा рд░ेрдо्рдбेрд╕िрд╡िрд░ (Remdesivir) рдкрд░ рдкेрдЯेंрдЯ рдХे рд▓िрдпे рдЖрд╡ेрджрди рдХिрдпा рд╣ै- рдЕрдоेрд░िрдХा

• рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдШोрд╖рдгा рдХी рд╣ै рдХि рдХाрд╡ेрд░ी рдбेрд▓्рдЯा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो ‘рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рд╡िрд╢ेрд╖ рдХृрд╖ि рдХ्рд╖ेрдд्рд░’ рдХे рд░ूрдк рдоें рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा- рддрдоिрд▓рдиाрдбु

• рдЧिрдиीрдЬ़ рд╡рд░्рд▓्рдб рд░िрдХॉрд░्рдб्рд╕ рдиे рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХे рдЪिрддेрдд्рд╕ु рд╡ाрддाрдиाрдмे рдХो рджुрдиिрдпा рдХा рд╕рдмрд╕े рдЙрдо्рд░рджрд░ाрдЬ़ рдЬीрд╡िрдд рд╡्рдпрдХ्рддि рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рд╣ै- рдЬाрдкाрди

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рд╕े рддाрд▓्рд▓ुрдХ рд░рдЦрдиे рд╡ाрд▓े рддीрди рдЖрджिрд╡ाрд╕ी рд╕рдоुрджाрдпों ‘рдкрд░िрд╡ाрд░’, ‘рддрд▓рд╡ाрд░’ рдФрд░ ‘рд╕िрдж्рдзी’ рдХो рдЕрдиुрд╕ूрдЪिрдд рдЬрдирдЬाрддिрдпों рдХी рд╕ूрдЪी рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдХрд░рдиे рдХे рдк्рд░ाрд╡рдзाрди рд╡ाрд▓े рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕ंрд╢ोрдзрди рд╡िрдзेрдпрдХ-2019 рдХो рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдж्рд╡ाрд░ा рдкाрд░िрдд рдХрд░ рджिрдпा рдЧрдпा рд╣ै- рдХрд░्рдиाрдЯрдХ


• рд╕ंрдпुрдХ्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдкрд░िрд╖рдж् рдиे 12 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХो рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рдкाрд░िрдд рдХрд░рдХे ‘рджीрд░्рдШрдХाрд▓िрдХ рд╕ंрдШрд░्рд╖рд╡िрд░ाрдо’ рдХी рдЕрдкीрд▓ рдХी рд╣ै- рд▓ीрдмिрдпा

• рдЧ्рд░ीрдирдкीрд╕ рдХी рд░िрдкोрд░्рдЯ рдХे рдоुрддाрдмिрдХ, рд╡ाрд╣рдиों рдоें рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдЬीрд╡ाрд╢्рдо рдИंрдзрди рд╕े рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рд╡ाрдпु рдк्рд░рджूрд╖рдг рд╕े рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХो рд╕ाрд▓ाрдиा 10.7 рд▓ाрдЦ рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдХा рдиुрдХрд╕ाрди рд╣ोрддा рд╣ै- рднाрд░рдд

• рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╣ॉрдХी рдорд╣ाрд╕ंрдШ рдиे рдЬिрд╕ рднाрд░рддीрдп рд╣ॉрдХी рдЦिрд▓ाреЬी рдХो 2019 рдХा рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рд╣ॉрдХी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЪुрдиा рд╣ै- рдордирдк्рд░ीрдд рд╕िंрд╣
• рдХेंрдж्рд░ीрдп рдХाрд░्рдоिрдХ рдоंрдд्рд░ाрд▓рдп рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕े рдПрдЕрд░ рдЗंрдбिрдпा рдХा рдЪेрдпрд░рдоैрди рд╡ рдоैрдиेрдЬिंрдЧ рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯрд░ (рд╕ीрдПрдордбी) рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рд╣ै- рд░ाрдЬीрд╡ рдмंрд╕рд▓

• рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЙрдд्рдкाрджрдХрддा рджिрд╡рд╕ рдЬिрд╕ рджिрди рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-12 рдлрд░рд╡рд░ी

• рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд░ाрдордиाрде рдХोрд╡िंрдж рдиे рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рд▓ोрдиाрд╡рд▓ा рдоें рднाрд░рддीрдп рдиौрд╕ेрдиा рдХी рдЖрдИрдПрдирдПрд╕ рд╢िрд╡ाрдЬी рдХो рдк्рд░ेрд╕िрдбेंрдЯ्рд╕ рдХрд▓рд░्рд╕ рдк्рд░рджाрди рдХिрдпे- рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рдШрдЯрддे рднूрдЬрд▓ рд╕्рддрд░ рдоें рд╕ुрдзाрд░ рдХे рд▓िрдП рднूрдЬрд▓ рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рд╡िрдзेрдпрдХ-2020 рдХो рдоंрдЬूрд░ी рдк्рд░рджाрди рдХी рдЧрдИ рд╣ै– рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢
• рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рдЬाрд░ी рдШोрд╖рдгा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдирдпे рдПрдХ рд░ुрдкрдпे рдХे рдиोрдЯ рдкрд░ рдЬिрд╕рдХे рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рд╣ोंрдЧे – рд╡िрдд्рдд рд╕рдЪिрд╡

• рдбрдм्рд▓्рдпूрдПрдЪрдУ рдж्рд╡ाрд░ा рдХोрд░ोрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕ рдХा рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдиाрдо рд░рдЦा рдЧрдпा рд╣ै - COVID-19
• рд╡рд╣ рджिрди рдЬрдм рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рд╡рд░्рд╖ рд╡िрд╢्рд╡ рдпूрдиाрдиी рджिрд╡рд╕ рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै - 11 рдлрд░рд╡рд░ी

• рдЭाрд░рдЦंрдб рдХे рдкूрд░्рд╡ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЕрдкрдиे рджрд▓ рдЭाрд░рдЦंрдб рд╡िрдХाрд╕ рдоोрд░्рдЪा (рдк्рд░рдЬाрддांрдд्рд░िрдХ) рдХा рд╡िрд▓рдп рднाрдЬрдкा рдоें рдХрд░рдиे рдХी рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдШोрд╖рдгा рдХी - рдмाрдмूрд▓ाрд▓ рдорд░ांрдбी

• рд╡рд╣ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЧрдарди рдЬिрд╕рдиे ‘‘рд╕्рдЯेрдк рд╡िрдж рд░िрдл्рдпूрдЬी’ рдЕрднिрдпाрди рдЖрд░ंрдн рдХिрдпा рд╣ै – UNHCR

• рд╡рд╣ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдЬिрд╕े рддрдоिрд▓рдиाрдбु рдХे рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдж्рд╡ाрд░ा рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рд╡िрд╢ेрд╖ рдХृрд╖ि рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै – рдХाрд╡ेрд░ी рдбेрд▓्рдЯा рдХ्рд╖ेрдд्рд░

• рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рдоें рдорд╣ाрдд्рдоा рдЧांрдзी рд▓ोрдХ рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдФрд░ рдиेрд╢рдирд▓ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ рдСрдл рд╕्рдоाрд░्рдЯ рдЧрд╡рд░्рдирдоेंрдЯ рдиे рдИ-рдЧрд╡рд░्рдиेंрд╕ рд╕ेрд╡ाрдУं рдкрд░ рдХ्рд╖рдорддा рдиिрд░्рдоाрдг рдХे рд▓िрдпे рд╕рдордЭौрддा рдЬ्рдЮाрдкрди рдкрд░ рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рдХिрдпे рд╣ैं – рдкंрдЬाрдм


• рдЬिрд╕े рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें FIH рдж्рд╡ाрд░ा 2019 рдХी рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рдЙрджीрдпрдоाрди рдорд╣िрд▓ा рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЪुрдиा рдЧрдпा- рд▓ाрд▓рд░ेрдо्рд╕िрдпाрдоी

• RBI рдХी рдоौрдж्рд░िрдХ рдиीрддि рд╕рдоिрддि рдиे рд╡िрдд्рдд рд╡рд░

्рд╖ 2019-20 рдХे рд▓िрдпे рдЕрдкрдиी рдЕंрддिрдо рдж्рд╡िрдоाрд╕िрдХ рдиीрддि рд╕рдоीрдХ्рд╖ा рдмैрдардХ рдоें рд░ेрдкो рджрд░ рдХो рдЬिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╣ी рдмрдиाрдП рд░рдЦрдиे рдХा рдиिрд░्рдгрдп рд▓िрдпा рд╣ै-5.15 рдк्рд░рддिрд╢рдд


• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдж्рд╡ाрд░ा рдкेрд╢ рдХिрдпे рдЧрдпे рдмрдЬрдЯ рдоें рдпрд╣ рдШोрд╖рдгा рдХी рдЧрдИ рдХि рддीрди рдорд╣ीрдиे рдоें 75 рдпूрдиिрдЯ рддрдХ рдмिрдЬрд▓ी рдЦрдкрдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдХो рдоुрдл्рдд рдмिрдЬрд▓ी рджी рдЬाрдПрдЧी- рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓

• рд╕ूрд░्рдп рдХे рдз्рд░ुрд╡ों рдХी рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ी рддрд╕्рд╡ीрд░ें рд▓ेрдиे рдХे рд▓िрдП 'рд╕ोрд▓рд░ рдСрд░्рдмिрдЯрд░' рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖рдпाрди рдЬिрд╕ рджेрд╢ рд╕े рд▓ॉрди्рдЪ рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै- рдЕрдоेрд░िрдХा

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдиे ‘рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдкрд░िрд╡ाрд░ рд╕рдоृрдж्рдзि’ рдпोрдЬрдиा рд▓ांрдЪ рдХी рд╣ै- рд╣рд░िрдпाрдгा

• рд╡рд╣ рджिрдЧ्рдЧрдЬ рдХ्рдпू рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЬिрд╕рдиे рд╡िрд╢्рд╡ рдЪैंрдкिрдпрди рдкंрдХрдЬ рдЖрдбрд╡ाрдгी рдХो рдлाрдЗрдирд▓ рдоें 6-2 рд╕े рд╣рд░ाрдХрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рдиूрдХрд░ рдЪैंрдкिрдпрдирд╢िрдк рдЬीрдд рд▓ी- рдЖрджिрдд्рдп рдоेрд╣рддा

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рд╕ीрдПрдлрдПрд▓ рдФрд░ рдлिрд▓ाрдоेंрдЯ рдмрд▓्рдм рдХी рдмिрдХ्рд░ी рдкрд░ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рд╕े рдк्рд░рддिрдмंрдз рд▓рдЧाрдиे рдХी рдШोрд╖рдгा рдХी рдЧрдИ рд╣ै- рдХेрд░рд▓

• рднाрд░рдд рдФрд░ рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб рдХे рдмीрдЪ рдЬिрд╕ рдиाрдо рд╕े 13 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рд╕े рд╕ंрдпुрдХ्рдд рдпुрдж्рдзाрдн्рдпाрд╕ рдЖрд░ंрдн рдХिрдпा рдЬाрдпेрдЧा- рдЕрдЬेрдп рд╡ाрд░िрдпрд░

• рднाрд░рддीрдп рд░рдХ्рд╖ा рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрдЧрдарди рдж्рд╡ाрд░ा 200 рдХिрдоी рддрдХ рдоाрд░ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рдЬिрд╕ рдоिрд╕ाрдЗрд▓ рдХो рд╕ेрдиा рдФрд░ рд╡ाрдпुрд╕ेрдиा рдХे рд▓िрдП рддैрдпाрд░ рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै- рдк्рд░рдиाрд╢

• рдЙрд╕ рдк्рд░рд╡ाрд╕ी рднाрд░рддीрдп рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдХा рдпрд╣ рдиाрдо рд╣ै рдЬिрд╕рдХी рдЕрдЧुрдЖрдИ рдоें рдСрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा рдоें рдХोрд░ोрдиाрд╡ाрдпрд░рд╕ рдХी рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рддैрдпाрд░ рдХी рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै- рдПрд╕ рдПрд╕ рд╡ाрд╕рди
• рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдЬिрд╕ рддेрдЬ рдЧेंрджрдмाрдЬ рдиे рдЯेрд╕्рдЯ рдХ्рд░िрдХेрдЯ рдоें рд╣ैрдЯ्рд░िрдХ рд▓ेрдиे рд╡ाрд▓े рджुрдиिрдпा рдХे рд╕рдмрд╕े рдпुрд╡ा рдЧेंрджрдмाрдЬ рдмрди рдЧрдП рд╣ैं- рдирд╕ीрдо рд╢ाрд╣

• рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдУрд▓ंрдкिрдХ рд╕рдоिрддि (рдЖрдИрдУрд╕ी) рдиे рдЬिрд╕ рднाрд░рддीрдп рдмैрдбрдоिंрдЯрди рдХोрдЪ рдХो 2019 рдХोрдЪ рд▓ाрдЗрдлрдЯाрдЗрдо рдЕрдЪीрд╡рдоेंрдЯ рдЕрд╡ॉрд░्рдб рд╕े рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рдХिрдпा рд╣ै- рдкुрд▓ेрд▓ा рдЧोрдкीрдЪंрдж

• рдЬिрд╕े рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдСрд╕्рдХрд░ 2020 рдоें рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рдЕрднिрдиेрддा рдХा рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ुрдЖ рд╣ै- рд╡ॉрдХीрди рдлिрдиिрдХ्рд╕

• рдЪीрди рдиे рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХी рдПрдХ рдПंрдЯीрд╡ाрдпрд░рд▓ рдк्рд░ाрдпोрдЧिрдХ рджрд╡ा рд░ेрдо्рдбेрд╕िрд╡िрд░ (Remdesivir) рдкрд░ рдкेрдЯेंрдЯ рдХे рд▓िрдпे рдЖрд╡ेрджрди рдХिрдпा рд╣ै- рдЕрдоेрд░िрдХा
• рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдШोрд╖рдгा рдХी рд╣ै рдХि рдХाрд╡ेрд░ी рдбेрд▓्рдЯा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХो ‘рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рд╡िрд╢ेрд╖ рдХृрд╖ि рдХ्рд╖ेрдд्рд░’ рдХे рд░ूрдк рдоें рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा- рддрдоिрд▓рдиाрдбु

• рдЧिрдиीрдЬ़ рд╡рд░्рд▓्рдб рд░िрдХॉрд░्рдб्рд╕ рдиे рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХे рдЪिрддेрдд्рд╕ु рд╡ाрддाрдиाрдмे рдХो рджुрдиिрдпा рдХा рд╕рдмрд╕े рдЙрдо्рд░рджрд░ाрдЬ़ рдЬीрд╡िрдд рд╡्рдпрдХ्рддि рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा рд╣ै- рдЬाрдкाрди

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рд╕े рддाрд▓्рд▓ुрдХ рд░рдЦрдиे рд╡ाрд▓े рддीрди рдЖрджिрд╡ाрд╕ी рд╕рдоुрджाрдпों ‘рдкрд░िрд╡ाрд░’, ‘рддрд▓рд╡ाрд░’ рдФрд░ ‘рд╕िрдж्рдзी’ рдХो рдЕрдиुрд╕ूрдЪिрдд рдЬрдирдЬाрддिрдпों рдХी рд╕ूрдЪी рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдХрд░рдиे рдХे рдк्рд░ाрд╡рдзाрди рд╡ाрд▓े рд╕ंрд╡िрдзाрди рд╕ंрд╢ोрдзрди рд╡िрдзेрдпрдХ-2019 рдХो рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рд▓ोрдХрд╕рднा рдж्рд╡ाрд░ा рдкाрд░िрдд рдХрд░ рджिрдпा рдЧрдпा рд╣ै- рдХрд░्рдиाрдЯрдХ

• рд╡िрд╢्рд╡ рдХे рд╕рдмрд╕े рдмреЬे рд╕्рдЯेрдбिрдпрдо рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдпрд╣ाँ рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै рдЬिрд╕рдХा рдбोрдиाрд▓्рдб рдЯ्рд░рдо्рдк рдж्рд╡ाрд░ा рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рдХे рдЕंрддिрдо рд╕рдк्рддाрд╣ рдоें рдЙрдж्рдШाрдЯрди рдХिрдпा рдЬाрдпेрдЧा- рдЧुрдЬрд░ाрдд

• рд╡िрд╢्рд╡ рд░ेрдбिрдпो рджिрд╡рд╕ рдЬिрд╕ рджिрди рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-13 рдлрд░рд╡рд░ी

• рднाрд░рдд рдоें рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдорд╣िрд▓ा рджिрд╡рд╕ рдЬिрд╕ рджिрди рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-13 рдлрд░рд╡рд░ी

• рдЧ्рд░ीрдирдкीрд╕ рдХी рд░िрдкोрд░्рдЯ рдХे рдоुрддाрдмिрдХ, рд╡ाрд╣рдиों рдоें рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдЬीрд╡ाрд╢्рдо рдИंрдзрди рд╕े рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рд╡ाрдпु рдк्рд░рджूрд╖рдг рд╕े рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХो рд╕ाрд▓ाрдиा 10.7 рд▓ाрдЦ рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдпे рдХा рдиुрдХрд╕ाрди рд╣ोрддा рд╣ै- рднाрд░рдд

• рдиाрдЧрд░िрдХрддा (рд╕ंрд╢ोрдзрди) рдХाрдиूрди (рд╕ीрдПрдП) рдХे рдЦिрд▓ाрдл рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдк्рд░рд╕्рддाрд╡ рдкाрд╕ рдХрд░рддे рд╣ी рдЬो рд░ाрдЬ्рдп рдРрд╕ा рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ा рдкрд╣рд▓ा рдХेंрдж्рд░рд╢ाрд╕िрдд рдк्рд░рджेрд╢ рдмрди рдЧрдпा рд╣ै- рдкुрдж्рджुрдЪेрд░ी

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рддीрди рд╕рд░рдХाрд░ी рдмीрдоा рдХंрдкрдиिрдпों рдоें рдЬिрддрдиी рд░ाрд╢ि рдиिрд╡ेрд╢ рдХрд░рдиे рд╣ेрддु рдоंреЫूрд░ी рджे рджी рд╣ै-2500 рдХрд░ोрдб़ рд░ुрдкрдП
• рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╣ॉрдХी рдорд╣ाрд╕ंрдШ рдиे рдЬिрд╕ рднाрд░рддीрдп рд╣ॉрдХी рдЦिрд▓ाреЬी рдХो 2019 рдХा рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рд╣ॉрдХी рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЪुрдиा рд╣ै- рдордирдк्рд░ीрдд рд╕िंрд╣
• рдХेंрдж्рд░ीрдп рдХाрд░्рдоिрдХ рдоंрдд्рд░ाрд▓рдп рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕े рдПрдЕрд░ рдЗंрдбिрдпा рдХा рдЪेрдпрд░рдоैрди рд╡ рдоैрдиेрдЬिंрдЧ рдбाрдпрд░ेрдХ्рдЯрд░ (рд╕ीрдПрдордбी) рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рд╣ै- рд░ाрдЬीрд╡ рдмंрд╕рд▓

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдЬिрд╕рдиे рдЬрд▓ рдЬीрд╡рди рдоिрд╢рди рдХे рд▓िрдпे рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рджी рдЬाрдиे рд╡ाрд▓ी рдЖрд░्рдеिрдХ рдорджрдж рдХे рдоाрдирджंрдбों рдоें рдмрджрд▓ाрд╡ рдХी рдоांрдЧ рдХी рд╣ै- рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

• рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдк्рд░рд╡ाрд╕ी рднाрд░рддीрдп рдХेंрдж्рд░ рдХा рдиाрдо рдмрджрд▓рдХрд░ рдпрд╣ рд░рдЦा рд╣ै- рд╕ुрд╖рдоा рд╕्рд╡рд░ाрдЬ рднрд╡рди

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдЬिрд╕рдиे ‘рдХ्рд▓ीрди рдХृрд╖्рдгा-рдЧोрджाрд╡рд░ी рдХैрдиाрд▓्рд╕ рдоिрд╢рди’ рдФрд░ ‘рдк्рд▓ाрд╕्рдЯिрдХ рд╡िрд░ोрдзी рдЕрднिрдпाрди’ рдХे рддрд╣рдд рдХृрд╖्рдгा рдирджी рд╕े рдиिрдХाрд▓ी рдЧрдИ рдирд╣рд░ों рдХी рд╕рдлाрдИ рд╣ेрддु ‘рдорди рдХृрд╖्рдгा рдЕрднिрдпाрди’ рд▓ॉрди्рдЪ рдХिрдпा рд╣ै- рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢

• рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЙрдд्рдкाрджрдХрддा рджिрд╡рд╕ рдЬिрд╕ рджिрди рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै-12 рдлрд░рд╡рд░ी

• рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рд░ाрдордиाрде рдХोрд╡िंрдж рдиे рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдХे рд▓ोрдиाрд╡рд▓ा рдоें рднाрд░рддीрдп рдиौрд╕ेрдиा рдХी рдЖрдИрдПрдирдПрд╕ рд╢िрд╡ाрдЬी рдХो рдк्рд░ेрд╕िрдбेंрдЯ्рд╕ рдХрд▓рд░्рд╕ рдк्рд░рджाрди рдХिрдпे- рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░

• рд╡рд╣ рджेрд╢ рдЬिрд╕рдиे рднाрд░рдд рдХो рдПрдХीрдХृрдд рд╡ाрдпु рд░рдХ्рд╖ा рд╣рдеिрдпाрд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी рдмेрдЪे рдЬाрдиे рдХी рдоंрдЬूрд░ी рджे рджी рд╣ै – рдЕрдоेрд░िрдХा

• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рдШрдЯрддे рднूрдЬрд▓ рд╕्рддрд░ рдоें рд╕ुрдзाрд░ рдХे рд▓िрдП рднूрдЬрд▓ рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг рд╡िрдзेрдпрдХ-2020 рдХो рдоंрдЬूрд░ी рдк्рд░рджाрди рдХी рдЧрдИ рд╣ै– рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢

• рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдЙрдкрдХ्рд░рдо рд╕рд░्рд╡ेрдХ्рд╖рдг 2018-19 рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЗрд╕ рдЕрд╡рдзि рдоें рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдоुрдиाрдлे рд╡ाрд▓ी рдХंрдкрдиी рд╣ै – рдУрдПрдирдЬीрд╕ी

• рдХेंрдж्рд░ рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рдЬाрд░ी рдШोрд╖рдгा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдирдпे рдПрдХ рд░ुрдкрдпे рдХे рдиोрдЯ рдкрд░ рдЬिрд╕рдХे рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рд╣ोंрдЧे – рд╡िрдд्рдд рд╕рдЪिрд╡

• рдбрдм्рд▓्рдпूрдПрдЪрдУ рдж्рд╡ाрд░ा рдХोрд░ोрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕ рдХा рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдиाрдо рд░рдЦा рдЧрдпा рд╣ै - COVID-19
• рд╡рд╣ рджिрди рдЬрдм рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рд╡рд░्рд╖ рд╡िрд╢्рд╡ рдпूрдиाрдиी рджिрд╡рд╕ рдордиाрдпा рдЬाрддा рд╣ै - 11 рдлрд░рд╡рд░ी

• рдЭाрд░рдЦंрдб рдХे рдкूрд░्рд╡ рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдЬिрди्рд╣ोंрдиे рдЕрдкрдиे рджрд▓ рдЭाрд░рдЦंрдб рд╡िрдХाрд╕ рдоोрд░्рдЪा (рдк्рд░рдЬाрддांрдд्рд░िрдХ) рдХा рд╡िрд▓рдп рднाрдЬрдкा рдоें рдХрд░рдиे рдХी рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ рдШोрд╖рдгा рдХी - рдмाрдмूрд▓ाрд▓ рдорд░ांрдбी

• рд╡рд╣ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдЧрдарди рдЬिрд╕рдиे ‘‘рд╕्рдЯेрдк рд╡िрдж рд░िрдл्рдпूрдЬी’ рдЕрднिрдпाрди рдЖрд░ंрдн рдХिрдпा рд╣ै – UNHCR

• рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдЬिрд╕рдоें рдорд╣ाрдд्рдоा рдЧांрдзी рд▓ोрдХ рдк्рд░рд╢ाрд╕рди рд╕ंрд╕्рдеाрди рдФрд░ рдиेрд╢рдирд▓ рдЗंрд╕्рдЯीрдЯ्рдпूрдЯ рдСрдл рд╕्рдоाрд░्рдЯ рдЧрд╡рд░्рдирдоेंрдЯ рдиे рдИ-рдЧрд╡рд░्рдиेंрд╕ рд╕ेрд╡ाрдУं рдкрд░ рдХ्рд╖рдорддा рдиिрд░्рдоाрдг рдХे рд▓िрдпे рд╕рдордЭौрддा рдЬ्рдЮाрдкрди рдкрд░ рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░ рдХिрдпे рд╣ैं – рдкंрдЬाрдм

• рд╡िрд╢्рд╡ рднрд░ рдоें рдЬिрд╕ рджिрди рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рджрд▓рд╣рди рджिрд╡рд╕ рдордиाрдпा рдЧрдпा-10 рдлрд░рд╡рд░ी

• рдЬिрд╕े рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें FIH рдж्рд╡ाрд░ा 2019 рдХी рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рдЙрджीрдпрдоाрди рдорд╣िрд▓ा рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЪुрдиा рдЧрдпा- рд▓ाрд▓рд░ेрдо्рд╕िрдпाрдоी

• RBI рдХी рдоौрдж्рд░िрдХ рдиीрддि рд╕рдоिрддि рдиे рд╡िрдд्рдд рд╡рд░

्рд╖ 2019-20 рдХे рд▓िрдпे рдЕрдкрдиी рдЕंрддिрдо рдж्рд╡िрдоाрд╕िрдХ рдиीрддि рд╕рдоीрдХ्рд╖ा рдмैрдардХ рдоें рд░ेрдкो рджрд░ рдХो рдЬिрддрдиे рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░ рд╣ी рдмрдиाрдП рд░рдЦрдиे рдХा рдиिрд░्рдгрдп рд▓िрдпा рд╣ै-5.15 рдк्рд░рддिрд╢рдд

• рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЬिрд╕ рдкрд╣рд▓ी рдиॉрди-рдЗंрдЧ्рд▓िрд╢ рдлिрд▓्рдо рдХो рдСрд╕्рдХрд░ 2020 рдоें рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рдлिрд▓्рдо рдХा рдЕрд╡ाрд░्рдб рдоिрд▓ा- рдкैрд░ाрд╕ाрдЗрдЯ

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдж्рд╡ाрд░ा рдкेрд╢ рдХिрдпे рдЧрдпे рдмрдЬрдЯ рдоें рдпрд╣ рдШोрд╖рдгा рдХी рдЧрдИ рдХि рддीрди рдорд╣ीрдиे рдоें 75 рдпूрдиिрдЯ рддрдХ рдмिрдЬрд▓ी рдЦрдкрдд рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдХो рдоुрдл्рдд рдмिрдЬрд▓ी рджी рдЬाрдПрдЧी- рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓

• рд╕ूрд░्рдп рдХे рдз्рд░ुрд╡ों рдХी рд╕рдмрд╕े рдкрд╣рд▓ी рддрд╕्рд╡ीрд░ें рд▓ेрдиे рдХे рд▓िрдП 'рд╕ोрд▓рд░ рдСрд░्рдмिрдЯрд░' рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖рдпाрди рдЬिрд╕ рджेрд╢ рд╕े рд▓ॉрди्рдЪ рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै- рдЕрдоेрд░िрдХा

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдиे ‘рдоुрдЦ्рдпрдоंрдд्рд░ी рдкрд░िрд╡ाрд░ рд╕рдоृрдж्рдзि’ рдпोрдЬрдиा рд▓ांрдЪ рдХी рд╣ै- рд╣рд░िрдпाрдгा

• рд╡рд╣ рджिрдЧ्рдЧрдЬ рдХ्рдпू рдЦिрд▓ाрдб़ी рдЬिрд╕рдиे рд╡िрд╢्рд╡ рдЪैंрдкिрдпрди рдкंрдХрдЬ рдЖрдбрд╡ाрдгी рдХो рдлाрдЗрдирд▓ рдоें 6-2 рд╕े рд╣рд░ाрдХрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рдиूрдХрд░ рдЪैंрдкिрдпрдирд╢िрдк рдЬीрдд рд▓ी- рдЖрджिрдд्рдп рдоेрд╣рддा

• рднाрд░рдд рдФрд░ рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб рдХे рдмीрдЪ рдЬिрд╕ рдиाрдо рд╕े 13 рдлрд░рд╡рд░ी 2020 рд╕े рд╕ंрдпुрдХ्рдд рдпुрдж्рдзाрдн्рдпाрд╕ рдЖрд░ंрдн рдХिрдпा рдЬाрдпेрдЧा- рдЕрдЬेрдп рд╡ाрд░िрдпрд░

• рднाрд░рддीрдп рд░рдХ्рд╖ा рдЕрдиुрд╕ंрдзाрди рд╕ंрдЧрдарди рдж्рд╡ाрд░ा 200 рдХिрдоी рддрдХ рдоाрд░ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рдЬिрд╕ рдоिрд╕ाрдЗрд▓ рдХो рд╕ेрдиा рдФрд░ рд╡ाрдпुрд╕ेрдиा рдХे рд▓िрдП рддैрдпाрд░ рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै- рдк्рд░рдиाрд╢
• ‘рдкрд╣рд▓ा рдЧिрд░рдоिрдЯिрдпा’ рдиाрдордХ рдЙрдкрди्рдпाрд╕ рдХे рд▓ेрдЦрдХ рдХा рдпрд╣ рдиाрдо рд╣ै рдЬिрдирдХा рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдиिрдзрди рд╣ो рдЧрдпा рд╣ै- рдЧिрд░िрд░ाрдЬ рдХिрд╢ोрд░

• рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдЬो рджрдХ्рд╖िрдг рдЕрдоेрд░िрдХा рдХे рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪे рдкрд░्рд╡рдд рдоाрдЙंрдЯ рдЕрдХोрди्рдХाрдЧुрдЖ рдкрд░ рдЪреЭाрдИ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓ी рд╕рдмрд╕े рдХрдо рдЙрдо्рд░ рдХी рд▓реЬрдХी рдмрди рдЧрдпी рд╣ैं- рдХाрдо्рдпा рдХाрд░्рддिрдХेрдпрди

• рдЙрд╕ рдк्рд░рд╡ाрд╕ी рднाрд░рддीрдп рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдХा рдпрд╣ рдиाрдо рд╣ै рдЬिрд╕рдХी рдЕрдЧुрдЖрдИ рдоें рдСрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा рдоें рдХोрд░ोрдиाрд╡ाрдпрд░рд╕ рдХी рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рддैрдпाрд░ рдХी рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै- рдПрд╕ рдПрд╕ рд╡ाрд╕рди

• рдИ-рдЧрд╡рд░्рдиेंрд╕ рдкрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕рдо्рдоेрд▓рди 2020 рдХा рдЖрдпोрдЬрди рдЬिрд╕ рд╢рд╣рд░ рдоें рдХिрдпा рдЧрдпा- рдоुंрдмрдИ

• рдЬिрд╕ рджेрд╢ рдХी рдХ्рд░िрдХेрдЯ рдЯीрдо рдиे 2020 рдоें рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдЕंрдбрд░-19 рд╡िрд╢्рд╡ рдХрдк рдЬीрддा рд╣ै- рдмांрдЧ्рд▓ाрджेрд╢
• рд╡рд╣ рд░ाрдЬ्рдп рд╕рд░рдХाрд░ рдЬिрд╕рдиे рдк्рд░рджूрд╖рдг рдкрд░ рдиिрдпंрдд्рд░рдг рд▓рдЧाрдиे рд╣ेрддु 15 рд╕ाрд▓ рд╕े рдкुрд░ाрдиे рд╕рд░рдХाрд░ी рдбीрдЬрд▓ рд╡ाрд╣рдиों рдХे рдкрд░िрдЪाрд▓рди рдкрд░ рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рд╕े рд░ोрдХ рд▓рдЧा рджी рд╣ै- рдмिрд╣ाрд░
• рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХे рдЬिрд╕ рддेрдЬ рдЧेंрджрдмाрдЬ рдиे рдЯेрд╕्рдЯ рдХ्рд░िрдХेрдЯ рдоें рд╣ैрдЯ्рд░िрдХ рд▓ेрдиे рд╡ाрд▓े рджुрдиिрдпा рдХे рд╕рдмрд╕े рдпुрд╡ा рдЧेंрджрдмाрдЬ рдмрди рдЧрдП рд╣ैं- рдирд╕ीрдо рд╢ाрд╣

• рдЕंрддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдУрд▓ंрдкिрдХ рд╕рдоिрддि (рдЖрдИрдУрд╕ी) рдиे рдЬिрд╕ рднाрд░рддीрдп рдмैрдбрдоिंрдЯрди рдХोрдЪ рдХो 2019 рдХोрдЪ рд▓ाрдЗрдлрдЯाрдЗрдо рдЕрдЪीрд╡рдоेंрдЯ рдЕрд╡ॉрд░्рдб рд╕े рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рдХिрдпा рд╣ै- рдкुрд▓ेрд▓ा рдЧोрдкीрдЪंрдж

• рдЬिрд╕े рд╣ाрд▓ рд╣ी рдоें рдСрд╕्рдХрд░ 2020 рдоें рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рдЕрднिрдиेрддा рдХा рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ुрдЖ рд╣ै- рд╡ॉрдХीрди рдлिрдиिрдХ्рд╕

15 рдл़рд░рд╡рд░ी рдХी рдорд╣рдд्рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдШрдЯрдиाрдПँЁЯСЙ


1677 - рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб рдирд░ेрд╢ рдЪाрд░्рд▓्рд╕ рдж्рд╡िрддीрдп рдиे рдл़्рд░ांрд╕ рдХे рдЦ़िрд▓ाрдл़ рдбрдЪों рд╕े рдЧрдардмंрдзрди рдХिрдпा।
1763 - рдк्рд░рд╕िрдпा рдФрд░ рдЖрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा рдХे рдмीрдЪ рд╢ांрддि рд╕ंрдзि рд╣ुрдИ।
1764 - рдЕрдоेрд░िрдХा рдоें рд╕ेंрдЯ рд▓ुрдИрд╕ рд╢рд╣рд░ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рд╣ुрдИ।
1782 – рдм्рд░िрдЯेрди рдФрд░ рдл्рд░ांрд╕ рдХे рдмीрдЪ рд╕рдоुрдж्рд░ी рдпुрдж्рдз рдЖрд░ंрдн рд╣ुрдЖ।
1798 - рдл़्рд░ांрд╕ рдиे рд░ोрдо рдкрд░ рдХрдм्рдЬ़ा рдХрд░ рдЙрд╕े рдЧрдгрд░ाрдЬ्рдп рдШोрд╖िрдд рдХिрдпा।
1806 - рдл़्рд░ैंрдХो, рдк्рд░рд╕िрдпрди рд╕ंрдзि рдХे рдмाрдж рдк्рд░рд╕िрдпा рдиे рдм्рд░िрдЯिрд╢ рдЬрд╣ाрдЬ़ों рдХे рд▓िрдП рдЕрдкрдиे рдмंрджрд░рдЧाрд╣ рдмंрдж рдХिрдпे।
1808 – рд░ूрд╕ рдХे рдЬ़ाрд░ рд╢ाрд╕рдХ рдиे рдл़िрдирд▓ैंрдб рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдЕрддिрдЧ्рд░рд╣рдг рдкूрд░ा рдХिрдпा।
1890 - рдЕрдоेрд░िрдХी рдпुрдж्рдзрдкोрдд рдоेрдиे рд╣рд╡ाрдиा рдмंрджрд░рдЧाрд╣ рдкрд░ рд╡िрд╕्рдлोрдЯ рд╕े рдЙрдб़ा рджिрдпा рдЧрдпा।
1906 - рдм्рд░िрдЯेрди рдХी рд▓ेрдмрд░ рдкाрд░्рдЯी рдХा рдЧрдарди।
1909 - рдПрдХाрдкुрд▓्рдХो рдоैрдХ्рд╕िрдХो рдоें рдл़्рд▓ोрд░ेंрд╕ рд╕िрдиेрдоाрдЧृрд╣ рдоें рдЖрдЧ рд╕े 250 рд▓ोрдЧों рдХी рдоृрдд्рдпु।
1926 - рдЕрдоेрд░िрдХा рдоें рдЕрдиुрдмंрдз рдПрдпрд░ рдоेрд▓ рд╕ेрд╡ा рдХी рд╢ुрд░ूрдЖрдд।
1944 - рдм्рд░िрдЯेрди рдХे рд╕ैрдХрдб़ों рд╡िрдоाрдиों рдиे рдмрд░्рд▓िрди рдкрд░ рдмрдордмाрд░ी рдХी।
1995 - рддाрдЗрд╡ाрди рдХे рд░ाрдд्рд░ि рдХ्рд▓рдм рдоें рдЖрдЧ рд▓рдЧрдиे рд╕े 67 рд▓ोрдЧ рдоाрд░े рдЧрдП।
1996 – рдк्рд░рддिрдХ्рд╖िрдд рд░िрдкोрд░्рдЯ рдЬाрд░ी рдХी рдЧрдИ рдеी рдЬिрд╕рдоें рдЗрд╕ рдмाрдд рдХी рдЬाрдирдХाрд░ी рджी рдЧрдИ рдеी рдХि 80 рдХे рджрд╢рдХ рдоें рдм्рд░िрдЯेрди рдиे рдЗрд░ाрдХ рдХो рд╣рдеिрдпाрд░ рдХिрди рд╣ाрд▓ाрдд рдоें рджिрдП рдФрд░ рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рдХौрди рд╕े рдоंрдд्рд░ी рдЬ़िрдо्рдоेрджाрд░ рдеे।
1999 - рдкрд░рдоाрдгु рдЕрд╕्рдд्рд░ рдкрд░ рд░ोрдХ рд▓рдЧाрдиे рдХे рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рд╕े рдоिрд╕्рд░ рдоें рдиिрдЧрд░ाрдиी рдХेंрдж्рд░ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХрд░рдиे рдХी рдШोрд╖рдгा।
2006 - рдкाрдХिрд╕्рддाрди рдХी рдХैрдмिрдиेрдЯ рдиे рджрдХ्рд╖िрдг рдПрд╢िрдпा рдоुрдХ्рдд рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕рдордЭौрддा (рд╕ाрдл़्рдЯा) рд╕्рд╡ीрдХाрд░ рдХिрдпा।
2007 - рдмांрдЧ्рд▓ाрджेрд╢ рдХी рдЕंрддрд░िрдо рд╕рд░рдХाрд░ рдиे рдн्рд░рд╖्рдЯ рд╡्рдпрдХ्рддिрдпों рдХे рдЪुрдиाрд╡ рд▓рдб़рдиे рдкрд░ рдк्рд░рддिрдмंрдз рд▓рдЧाрдпा।
2007 - рдЗрдЯрд▓ी рдХे рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рд░ोрдоाрдиो рдк्рд░ोрджी рднाрд░рдд рдпाрдд्рд░ा рдкрд░ рдЖрдП।
2008 - рд╣िрди्рдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░ рдХे рддрдЯीрдп рджेрд╢ों рдХे рдиौрд╕ेрдиा рдк्рд░рдоुрдЦों рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╕рдо्рдоेрд▓рди рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рдоें рд╕рдо्рдкрди्рди।
2008 - рдЦрдЧोрд▓рд╡िрджों рдиे рд╕ौрд░рдоंрдбрд▓ рдХी рддрд░рд╣ рдПрдХ рджूрд╕рд░े рд╕ौрд░рдоंрдбрд▓ рдХी рдЦोрдЬ рдХी।
2010 - рдХेंрдж्рд░ीрдп рдЧृрд╣ рдоंрдд्рд░ी рдкी.рдЪिрджрдо्рдмрд░рдо рдХे рдСрдкрд░ेрд╢рди рдЧ्рд░ीрдирд╣ंрдЯ рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиे рдХे рдЫрд╣ рджिрди рдХे рдЕंрджрд░ рд╣ी рд╕рд╢рд╕्рдд्рд░ рдоाрдУрд╡ाрджिрдпों рдиे рдкрд╢्рдЪिрдо рдмंрдЧाрд▓ рдоें рдкрд╢्рдЪिрдо рдоिрджрдиाрдкुрд░ рдЬ़िрд▓ा рд╕्рдеिрдд рд╕िрд▓्рджा рд╢िрд╡िрд░ рдкрд░ рд╣рдорд▓ा рдХрд░ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рдоाрдУрд╡ाрджी рдиिрд░ोрдзрдХ рдЕрднिрдпाрди рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдИрд╕्рдЯрд░्рди рдл्рд░ंрдЯिрдпрд░ рд░ाрдЗрдлрд▓्рд╕ (рдИрдПрдл़рдЖрд░) рдХे 24 рдЬрд╡ाрдиों рдХी рд╣рдд्рдпा рдХрд░ рджी।
2010 - рдЬрдпрдкुрд░ рдШрд░ाрдиे рдХी рдХрдердХ рдиृрдд्рдпाрдЧंрдиा рдк्рд░ेрд░рдгा рд╢्рд░ीрдоाрд▓ी рдХो 2009 рдХे рд╕ंрдЧीрдд рдиाрдЯрдХ рдЕрдХाрджрдоी рдкुрд░рд╕्рдХाрд░ рдХे рд▓िрдП рдЪुрдиा рдЧрдпा।
2012 - рдордз्рдп рдЕрдоेрд░िрдХी рджेрд╢ рд╣ोंрдбुрд░ाрд╕ рд╕्рдеिрдд рдХोрдоाрдпाрдЧुрдЖ рдЬेрд▓ рдоें рднीрд╖рдг рдЖрдЧ рдоें 358 рд▓ोрдЧों рдХी рдоौрдд।
2017- рдЗрд╕рд░ो рдиे рдПрдХ рд╕ाрде рд░िрдХाрд░्рдб 104 рд╕ैрдЯेрд▓ाрдЗрдЯ рд▓ॉрди्рдЪ рдХрд░рдХे рдЗрддिрд╣ाрд╕ рд░рдЪा।
2019 - рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рддेрдЬ рд░рдл्рддाрд░ рдЯ्рд░ेрди 'рд╡ंрджे рднाрд░рдд' рдХो рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░ рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рд╕े рд╡ाрд░ाрдгрд╕ी рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेंрдж्рд░ рдоोрджी рдж्рд╡ाрд░ा рд╣рд░ीрдЭंрдбी рджिрдЦाрдХрд░ рд░рд╡ाрдиा рдХिрдпा рдЧрдпा। 
2019 - рдЕрдоेрд░िрдХा рдХी рд▓ुрдИрд╕ рд╡िрд▓े рдпूрдиिрд╡рд░्рд╕िрдЯी рдХे рд╢ोрдзрдХрд░्рддाрдУं рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдХेंрд╕рд░ рд╕े рдмрдЪाрд╡ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдоोрд▓ेрдХ्рдпूрд▓ рдХी рдкрд╣рдЪाрди рд╣ुрдИ ।

15 рдл़рд░рд╡рд░ी рдХो рдЬрди्рдоे рд╡्рдпрдХ्рддिЁЯСЙ

1564 – рдЗрддाрд╡рд▓ी рдлिрдЬिрд╕िрд╕्рдЯ / рдЦрдЧोрд▓рд╢ाрд╕्рдд्рд░ी рдЧैрд▓ीрд▓िрдпो рдЧैрд▓ीрд▓ी рдХा рдЬрди्рдо рд╣ुрдЖ рдеा।
1872 - рд╡िрд▓िрдпрдо рдоैрд▓्рдХрдо рд╣ेрд▓ी -рдЙрдд्рддрд░ рдк्рд░рджेрд╢ рдХे рднूрддрдкूрд░्рд╡ рд░ाрдЬ्рдпрдкाрд▓ рдеे।
1921 - рд░ाрдзाрдХृрд╖्рдг рдЪौрдзрд░ी, рднाрд░рддीрдп рдЗрддिрд╣ाрд╕рдХाрд░ рд╡ рд▓ेрдЦрдХ (рдоृрдд्рдпु- 1985)।
1924 - рдХे.рдЬी. рд╕ुрдм्рд░рд╣्рдордг्рдпрдо - рднाрд░рддीрдп рдоूрд░्рддिрдХाрд░ рдФрд░ рднिрдд्рддि рдЪिрдд्рд░рдХाрд░ рдеे।

1869 – рдЖрдЧрд░ा рдоें рдкैрджा рд╣ुрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдЙрд░्рджू рдХрд╡ि /рд╢ाрдпрд░ рдФрд░ рд▓ेрдЦрдХ рдоिрд░्рдЬा рдЧाрд▓िрдм рдЕрд╕рдж рдЙрд▓्рд▓ाрд╣ рдмेрдЧ рдЦाрди рдХा рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ (рдЬрди्рдо- 1797)।
1936 – рд░ूрд╕ рдХे рдЪिрдХिрдд्рд╕рдХ рдФрд░ рдЬीрд╡ рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдкेрдЯ्рд░ोрд╡िрдЪ рдкाрд╡рд▓ोрдл़ рдХा 87 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЖрдзु рдоें рдиिрдзрди рд╣ुрдЖ।
1948 - рд╕ुрднрдж्рд░ा рдХुрдоाрд░ी рдЪौрд╣ाрди, рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдХрд╡рдпिрдд्рд░ी।
1983 - рдЙрдЬ्рдЬ्рд╡рд▓ рд╕िंрд╣ - рдкंрдЬाрдм рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рд╕िрдХ्рдЦ рдХाрд░्рдпрдХрд░्рддा рдеे।
2008 - рдордиोрд░рдоा рд╣िрди्рджी рдл़िрд▓्рдоों рдХी рдПрдХ рд▓ोрдХрдк्рд░िрдп рдЕрднिрдиेрдд्рд░ी рдеीं।


ЁЯФЕ рдХрд╡ि рдирд░ेрд╢ рдоेрд╣рддा рдЬрдпрди्рддी ।
ЁЯФЕ рдХрд╡рдпिрдд्рд░ी рд╕ुрднрдж्рд░ा рдХुрдоाрд░ी рдЪौрд╣ाрди рд╕्рдоृрддि рджिрд╡рд╕ ।

рдЧुрд░ुрд╡ाрд░, 13 рдл़рд░рд╡рд░ी 2020

ЁЯШи *рд╣рд░ рджेрд╢ рдХो рдЕрдкрдиी рдЪрдкेрдЯ рдоें рд▓े рд╕рдХрддा рд╣ै рдХрд░ॉрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕: рдбрдм्рд▓्рдпूрдПрдЪрдУ*


ЁЯШи *рд╣рд░ рджेрд╢ рдХो рдЕрдкрдиी рдЪрдкेрдЯ рдоें рд▓े рд╕рдХрддा рд╣ै рдХрд░ॉрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕: рдбрдм्рд▓्рдпूрдПрдЪрдУ*

*Rudra ✅ Trending ЁЯТе Update*

ЁЯдФ рдЪीрди рдоें рдорд╣ाрдоाрд░ी рдХा рд░ूрдк рд▓ेрддे рдЬा рд░рд╣े рдХрд░ॉрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕ рд╕े рдорд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдХी рддाрджाрдж рд▓рдЧाрддाрд░ рддेрдЬी рд╕े рдмрдв़рддी рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै। рджुрдиिрдпाрднрд░ рдоें рдХрд░ॉрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕ рд╕े рд╕ंрдХ्рд░рдордг рдХे 60 рд╣рдЬाрд░ рд╕े рдЕрдзिрдХ рдоाрдорд▓े рд╕ाрдордиे рдЖ рдЪुрдХे рд╣ैं рдФрд░ рдЗрд╕рд╕े рдорд░рдиे рд╡ाрд▓ों рдХी рддाрджाрдж 1355 рдкрд╣ुंрдЪ рдЧрдИ рд╣ै। 

рдЗрд╕ рдмीрдЪ рд╡िрд╢्‍рд╡ рд╕्‍рд╡ाрд╕्‍рде्‍рдп рд╕ंрдЧрдарди рдХे рдПрдХ рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮ рдиे рдЪेрддाрд╡рдиी рджी рд╣ै рдХि рдХрд░ीрдм 25 рджेрд╢ों рдоें рдлैрд▓ рдЪुрдХा рдХрд░ॉрдиा рд╡ाрдпрд░рд╕ рджुрдиिрдпा рдХे рд╣рд░ рджेрд╢ рдоें рдлैрд▓ рд╕рдХрддा рд╣ै।

ЁЯШ│ *рдЕрднी рд╕िрд░्рдл рд╢ुрд░ुрдЖрдд!*
рдЪीрди рдХे рдмाрдж рд╕िंрдЧाрдкुрд░ рдоें рднी рдХрд░ॉрдиा рдХे рд▓рдЧрднрдЧ 50 рдоाрдорд▓े рд╕ाрдордиे рдЖ рдЪुрдХे рд╣ैं। рдбрдм्рд▓्рдпूрдПрдЪрдУ рдоें рдЧ्рд▓ोрдмрд▓ рдЖрдЙрдЯрдм्рд░ेрдХ рдЕрд▓рд░्рдЯ рд░ेрд╕्рдкॉрди्рд╕ рдиेрдЯрд╡рд░्рдХ рдХे рдЪीрдл рдбेрд▓ рдлिрд╢рд░ рдиे рдХрд╣ा, 'рдХрд░ॉрдиा рдХрдИ рдирдИ рдЬрдЧрд╣ों рдкрд░ рднी рдлैрд▓ рдЧрдпा рд╣ै, рдЬрд╣ां рдЗрд╕рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рд╣ो рд░рд╣ी рд╣ै। рд╕िंрдЧाрдкुрд░ рдоें рднी рдХुрдЫ рдоाрдорд▓े рд╕ाрдордиे рдЖрдП рд╣ैं। рд╣рдоें рд▓рдЧрддा рд╣ै рдХि рдХुрдЫ рджिрдиों рдоें рд╣рд░ рджेрд╢ рдоें рдХрд░ॉрдиा рдХे рдоाрдорд▓े рд╕ाрдордиे рдЖрдПंрдЧे।'

ЁЯдФ *рдЪीрди рдХा рджाрд╡ा*
рд╡рд╣ीं, рдЪीрди рдХे рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдЕрдзिрдХाрд░िрдпों рдХा рдХрд╣рдиा рд╣ै рдХि рдЕрдк्рд░ैрд▓ рддрдХ рдХрд░ॉрдиा рдХो рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рд╕े рдЦрдд्рдо рдХрд░ рджिрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдЙрдирдХा рдпрд╣ рднी рджाрд╡ा рд╣ै рдХि рдкिрдЫрд▓े рджो рд╣рдл्рддों рдоें рдЪीрди рдоें рдХрд░ॉрдиा рдХे рдирдП рдоाрдорд▓ों рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рднाрд░ी рдХрдоी рдЖрдИ рд╣ै।

ЁЯСА *CM рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдХे рд╢рдкрде рдЧ्рд░рд╣рдг рдоें 'рдмेрдмी рдордлрд▓рд░рдоैрди' рдХो рдоिрд▓ा рдЦाрд╕ рди्рдпोрддा*

ЁЯСА *CM рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдХे рд╢рдкрде рдЧ्рд░рд╣рдг рдоें 'рдмेрдмी рдордлрд▓рд░рдоैрди' рдХो рдоिрд▓ा рдЦाрд╕ рди्рдпोрддा*

*Rudra ✅ Trending ЁЯТе Update*

ЁЯС╢ЁЯП╗ рджिрд▓्рд▓ी рд╡िрдзाрдирд╕рднा рдЪुрдиाрд╡ рдХे рдирддीрдЬे рдЖрдиे рдХे рдмाрдж 'рдмेрдмी рдордлрд▓рд░рдоैрди' рдХी рддрд╕्рд╡ीрд░ें рд▓ोрдЧों рдХा рдЦाрд╕ा рдз्рдпाрди рдЦींрдЪ рд░рд╣ी рдеीं। 'рдмेрдмी рдордлрд▓рд░рдоैрди' рдХी рдЕрджा рдиे рд╕рдмрдХो рдоोрд╣िрдд рдХрд░ рджिрдпा рдФрд░ рдЦुрдж рд╕ीрдПрдо рдЕрд░рд╡िंрдж рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рднी рдЙрд╕рд╕े рдЦाрд╕े рдк्рд░рднाрд╡िрдд рд╣ैं। 

ЁЯе░ рдпрд╣ी рдХाрд░рдг рд╣ै рдХि рдЕрдм рдЗрд╕ 'рдмेрдмी рдордлрд▓рд░рдоैрди' рдЖрд╡рдпाрди рддोрдорд░ рдХो рд╕ीрдПрдо рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдХे рд╢рдкрде рдЧ्рд░рд╣рдг рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ рди्рдпोрддा рджिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। 

ЁЯСМ рдЖрд╡्рдпाрди рдиे рд▓ोрдЧों рдХा рдз्рдпाрди рддрдм рдЕрдкрдиी рддрд░рдл рдЦींрдЪा рдеा рдЬрдм рд╡рд╣ рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдХी рддрд░рд╣ рдордлрд▓рд░ рдмांрдзे рдФрд░ рдЪрд╢्рдоा рд▓рдЧाрдП рджिрдЦा। рдЙрд╕рдиे рдЖрдк рдХी рдЯोрдкी рдкрд╣рди рд░рдЦी рдеी рдФрд░ рдЙрд╕рдХी рдоूрдЫें рднी рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдЬैрд╕ी рдеीं।

ЁЯША рдордпूрд░ рд╡िрд╣ाрд░ рдоें рд░рд╣рдиे рд╡ाрд▓ा рдЖрд╡्рдпाрди рдЕрднी рдПрдХ рд╕ाрд▓ рдХा рд╣ै। рдЙрд╕рдХे рдХे рдкिрддा рд░ाрд╣ुрд▓ рддोрдорд░ рдЖрдк рдХे рд╕рдорд░्рдердХ рд╣ैं рдФрд░ рд╡рд╣ рдЕрдкрдиे рдмेрдЯे рдХेрдЬрд░ीрд╡ाрд▓ рдХी рддрд░рд╣ рддैрдпाрд░ рдХрд░ рдоंрдЧрд▓рд╡ाрд░ рдХो рдЪुрдиाрд╡ी рдЬीрдд рдХे рдЬрд╢्рди рдоें рд▓ेрдХрд░ рдЖрдП рдеे।